คำถามเกี่ยวกับยา
โดย วันทนีย์ โลหะประกิตกุล
เรื่อง : โคลฟาราบีน (Clofarabine)
- ใช้บำบัดรักษามะเร็งเม็ดเลือดขาวชนิด Acute lymphoblastic leukemia/ALL
- ผลต่อระบบทางเดินอาหาร: เช่น คลื่นไส้ อาเจียน มีอาการท้องเสียหรือท้องผูก ปวดท้อง เบื่ออาหาร เจ็บคอ
- ผลต่อระบบประสาท: เช่น ปวดศีรษะ วิงเวียน ง่วงนอน ตัวสั่น
- ผลต่อระบบทางเดินปัสสาวะ: เช่น ปัสสาวะมีเลือดปน/ปัสสาวะเป็นเลือด
- ผลต่อผิวหนัง: เช่น เกิดผื่นคันตามผิวหนัง ผิวหนังอักเสบ ผิวแห้ง
- ผลต่อระบบกล้ามเนื้อและกระดูก: เช่น ปวดหลัง ปวดกล้ามเนื้อ ปวดข้อ
- ผลต่อระบบเลือด: เช่น การทำงานของไขกระดูกล้มเหลว/กดไขกระดูก
- ผลต่อตับ: เช่น ค่าเอนไซม์การทำงานของตับในเลือดเพิ่มขึ้น ตับโต ค่าบิลิรูบินในเลือดสูง
- ผลต่อระบบหัวใจและหลอดเลือด: เช่น หัวใจเต้นเร็ว ความดันโลหิตสูงหรือไม่ก็ต่ำ ใบหน้าแดง
- ผลต่อสภาพจิตใจ: เช่น วิตกกังวล ซึม
- ผลต่อไต: เช่น ค่าครีเอตินิน (Creatinine) ในเลือดเพิ่มขึ้น
- ห้ามใช้กับผู้ป่วยบางกลุ่ม เช่น ผู้ที่มี โรคตับ โรคไต ในระยะรุนแรง รวมถึงสตรีมีครรภ์และสตรีที่อยู่ในภาวะให้นมบุตร
- ผู้ป่วยที่มีอาการชีพจรเต้นเร็ว เป็นลม วิงเวียน อย่างรุนแรง เป็นตะคริว มีอาการง่วงนอนผิดปกติ ปากแห้ง หรือมีภาวะสูญเสียน้ำของร่างกาย/ภาวะขาดน้ำ นั่นเป็นสัญญาณเตือนว่าอาจได้รับผลข้างเคียงรุนแรงจากการใช้ยานี้ ห้ามนิ่งนอนใจต้องรีบมาปรึกษาแพทย์
- ยาโคลฟาราบีนสามารถทำให้ระบบภูมิคุ้มกัน/ระบบภูมิคุ้มกันต้านทานโรคของผู้ป่วยต่ำลง ดังนั้นควรหลีกเลี่ยงให้ผู้ป่วยอยู่ใกล้กับกลุ่มคนมากๆ ทั้งนี้เพื่อลดความเสี่ยงการติดเชื้อโรคชนิดต่างๆ
- หลีกเลี่ยงการเกิดอุบัติเหตุต่างๆ ที่จะเป็นสาเหตุให้เกิดภาวะเลือดออกง่าย เพราะยาโคลฟาราบีนสามารถทำให้เกล็ดเลือดของร่างกายลดต่ำลง
- ระหว่างใช้ยานี้ ห้ามฉีดวัคซีนชนิดมีชีวิตอย่างเช่น วัคซีนโรคหัด วัคซีนโรคคางทูม เพราะผู้ป่วยอาจติดเชื้อโรคเหล่านั้นจากวัคซีนได้
- สำหรับบุรุษที่ได้รับยาโคลฟาราบีน หากมีเพศสัมพันธ์ ควรใช้ถุงยางอนามัยชาย เพื่อป้องกันการส่งผ่านยาโคลฟาราบีนไปกับน้ำอสุจิ
- ประสิทธิภาพของยาโคลฟาราบีน ถูกรับรองการรักษาในผู้ป่วยที่อายุไม่เกิน 21 ปี การจะเลือกใช้ยาโคลฟาราบีนกับผู้ป่วยที่มีอายุเกิน 21 ปีหรือไม่ ต้องเป็นไปตามดุลยพินิจของแพทย์เท่านั้น
- ห้ามใช้ยาโคลฟาราบีนร่วมกับยา Clozapine เพราะจะทำให้เกิดภาวะเม็ดเลือดขาวต่ำ
- ห้ามใช้ยาโคลฟาราบีนร่วมกับยา Teriflunomide เพราะจะทำให้มีภาวะติดเชื้ออย่างรุนแรงตามมา
- หลีกเลี่ยงการใช้ยาโคลฟาราบีนร่วมกับยา Lomitapide เพราะจะทำให้ตับทำงานผิดปกติรุนแรง
- หลีกเลี่ยงการใช้ยาโคลฟาราบีนร่วมกับยา Ibuprofen เพราะจะทำให้เกิดภาวะไตทำงานผิดปกติ/ไตอักเสบ